Nieuwsbrief september 2017

september 2017

 

 

 

 

 redactie: Gerda van Beek

redactie@historischekringkrimpen.nl


 

Excursie 30 september 2017: Vlaardingen

Het gebied dat tegenwoordig Vlaardingen heet behoort tot de oudst bekende bewoonde gebieden in Holland. Uit opgravingen blijkt dat er al ten tijde van de late steentijd (zo omstreeks 3000 v.C.) mensen in Vlaardingen woonden. Het Museum Vlaardingen (vroeger: Visserijmuseum) heeft dan ook als motto  “5000 JAAR LEVEN IN DE DELTA”.
Resten van boerderijen uit de ijzertijd, en resten van de oudste dammen die in West-Europa ooit gevonden zijn, een oude klepduiker uit het begin van onze jaartelling geven aan dat er hier toen al heel wat menselijke bedrijvigheid heeft plaatsgevonden.
Een bezoek aan het Streekmuseum Jan Anderson hoort er natuurlijk ook bij. De dorpsboerderij met zijn stal van gele IJsselsteentjes en rood-blauwe Hollandse dakpannen stamt uit 1885. Behalve de vaste opstelling in “het straatje” , met oude ambachten en winkeltjes, zijn er de wisseltentoonstellingen, die worden samengesteld uit de vele verzamelingen die Jan Anderson wist te bewaren. “Van oude boeken en prenten tot medailles en penningen, van archeologische voorwerpen tot producten van naoorlogse vormgevers: alle voorwerpen in het museum harmoniëren in een samenhang tussen heden en verleden.”

Zoals de laatste jaren gebruikelijk, gaan we met “eigen vervoer”. Koffie met wat lekkers en lunch horen er natuurlijk bij! Heeft u een museumkaart? Meld dat dan even……dan krijgt u korting! Het aantal leden dat mee kan is mede afhankelijk van het aantal “chauffeurs”, dat met eigen auto wil rijden en passagiers wil meenemen. Voor deze chauffeurs is de excursie uiteraard helemaal gratis!!  Van alle overige deelnemers  verwachten wij een bijdrage van € 15,- (zonder museumkaart) of € 10,- (met museumkaart). We stoppen bij 40 deelnemers. Over route en parkeren nemen we met de chauffeurs contact op.
Op zaterdag 30 sept  verzamelen we om 9.30 uur op de parkeerplaats bij Karwei aan de IJsseldijk, waar we de passagiers over de beschikbare auto’s kunnen verdelen.

Opgeven (tot 20 sept i.v.m. de organisatie):        redactie@historischekringkrimpen.nl
onder vermelding van uw naam, aantal deelnemers en mogelijkheden/wensen tot vervoer.
Eventueel kunt u ook bellen: 06 81297139 en inspreken op de voicemail.
De bijdrage van € 15/10 per persoon graag van tevoren overmaken op bankrekeningnummer NL21RABO 036.19.34.904 ten name van de Historische Kring te Krimpen aan den IJssel onder vermelding van “excursie 2017 Vlaardingen”.


Boeren, burgers en buitenlui……….

Streekmuseum Krimpenerwaard organiseert  op zaterdag 9 september  vanaf 10.00 uur tot 16.00 uur een Brocantemarkt, waar de bezoekers hun hart kunnen ophalen als het gaat om het kopen van oude en vintage spulletjes zoals meubeltjes, kleding en decoratieve items voor huis en tuin.  Ook is er een groot aanbod in groenwerk, borduurwerk, kaarten, speelgoed en kinderspullen. En er zijn demonstraties te zien van o.a. de touwbaan van de familie Roest. Hoe maakte men vroeger in de Krimpenerwaard touw van hennepplanten?

En op zondag 10 september is er in het Streekmuseum een lezing door Frits van Ooststroom (boerderijonderzoeker en bestuurslid van de ZuidHollandse Boerderijenstichting en van Agrarisch Erfgoed Nederland) over “Boerderijtypen in Zuid-Holland”, met veel beeldmateriaal. De lezing begint om 14.30 en de toegang is vrij ……..

Het weekend van 9 en 10 september  is het landelijk Open Monumentendag, waarop ook in onze regio weer diverse monumenten te bezoeken zijn en er allerlei activiteiten plaatsvinden. Op zaterdag 9 september viert gemeente Krimpen aan den IJssel in samenwerking met de kern Ouderkerk aan den IJssel (gemeente Krimpenerwaard) en gemeente Capelle aan den IJssel Open Monumentendag. Een aantal monumenten en beeldbepalende monumenten zijn opengesteld voor het publiek. Wat de drie plaatsen verbindt is de rivier de Hollandsche IJssel en de Algerabrug/de Hollandsche IJsselkering (eerste Deltawerk van Nederland), er zijn dan ook vaartochten met historische schepen tussen Ouderkerk, Krimpen en Capelle a/d IJssel.  Deelnemende schepen zijn: Zeldenrust (van Waning Stichting),  Tijdgeest (Piet Mourik ), Goede Gunst (Teun de Jong) en  Elizabeth (Piet de Waardt).

“Voor Open Monumentendag 2017 is als thema gekozen: ‘Boeren, burgers en buitenlui’. De nadruk ligt hiermee sterk op mensen en op hun onderlinge economische en culturele relaties. Het thema verbindt stadsbewoners, plattelandsbewoners en mensen met een rondtrekkend bestaan, en het verbindt uiteenlopende historische perioden met het heden.

‘Boeren, burgers en buitenlui’, dat was van oudsher de uitroep waarmee de stadsomroeper de aandacht van het publiek trok. Met die drie begrippen was in feite iedereen genoemd: de bewoners van stad en land plus rondtrekkende mensen zonder vaste woonplaats.  Het thema wijst op hun onderlinge relaties, en dus op voedsel, grondstoffen, handel, vervoer, communicatie, markten, kermissen en volksvermaak. Het is verbonden met talloze gebouwen, monumenten en andere objecten: van boerderijen, melkfabrieken, werkplaatsen, tolhuizen, tuinderscomplexen en molens via markten, waaggebouwen, pakhuizen en winkels tot buitenplaatsen, waterstaatcomplexen en bierbrouwerijen. Het is een thema met talloze aanknopingspunten en een rijk assortiment aan bijzondere monumenten en verhalen die tijdens de Open Monumentendag kunnen worden beleefd.”

 


 

De Hoge Vierschaar:  Kwakzalver!

Harry Aardoom

Op 18 mei 1793 stond in Dordrecht terecht voor de Hoge Vierschaar van Zuid-Holland: “Johan Oldenburg, 39 jaar, geboren in Helein, een dorp by Zolingen in ´t Hannoversche* … laatst schoolmeester in ´t dorp Blenden*, nu zieken genezende.”  Hij was:  “… zogenaamt, zynde een kwakzalver, (die) langs het lant loopt, en zedert vier of vijf jaaren, af en aan van Duitslant op dit land is gereist..(en hij hield zich op) in de Krimpenerwaard, in Ouderkerk, Berkenwoude, met zalf of Balsem en zig bizonder heeft opgehouden met jigt en kramp ..… en zig naamt de Hoogduitsche kankermeester, welke de kanker zonder snijden, of enige bijtende middelen geneest.”

Johan werd al eerder, in 1789, op de kermis in Gouda gevangen genomen “… omdat hy aldaar te Gouda de bekeering gepreekt hadde, en de lieden uit bestwil hadde gewaarschouwt, en dat de zotte opschik ( d.w.z. palmtakken, aan zijn kleding bevestigd) welke hy heeft aangenomen zyn Regt zo zyn zoude.”  Kennelijk kregen in Gouda schout en schepenen de indruk met een zot van doen te hebben, want hij werd zonder proces zeven dagen, gedurende de tijd van de kermis, ingesloten, en bij zijn vrijlating werd zijn permissie ingehouden om op kermissen zijn kunsten en genezingen te vertonen. Hij werd op 18 Mei 1793 door de hoge vierschaar veroordeeld als “landloper en bedrieger en vagabont” en “volgens Placaat van 30 oktober 1789” levenslang verbannen uit het gebied van de hoge vierschaar. De palmtakken, die hij ook nu aan zijn kleding droeg, werden hem afgenomen. Het was een kwakzalver. Immers, het betrof iemand die in het jaar 1793 beweerde kanker te kunnen genezen met behulp van zalf en kruiden. Over het inhoudelijke van zijn verhaal werd geen woord vuil gemaakt. Het zou in die tijd, met de primitieve officiële behandelmethoden van toen, onmogelijk zijn geweest om te bewijzen dat Johan een ondeugdelijke behandelaar was. De hoge vierschaar veroordeelde hem dan ook als een bedrieger en een stelende zwerver (“vagabont”).

* bedoeld zijn waarschijnlijk de plaatsen Sulingen en Blender, tussen Bremen en Hannover.

Bron: Nationaal Archief, Den Haag, Rechterlijke Archieven in Zuid-Holland: Baljuw en Hoge Vierschaar van Zuid-Holland, 1574 –1811 (1813), nummer toegang 3.03.08.224, inventarisnummer 80, dd. 18 Mei 1793, blz 4 en 4 verso en 5.


Wie weet het…………………………… Ra-plaat………wat weten we?

Wie…….Wat……..Waar…….. Het moet uit Krimpen zijn!    Wie weet meer?


Deze kaart werd  8 juli 1937 gestuurd naar Corrie van Leeuwen in Rotterdam.
Maar waar het is???
Info graag naar Cees Loeve:  0653193886 of  cloeve@hetnet.nl

 

Cees Loeve had niet alleen vragen. Hij stuurde ook de foto van het personeelsfeest ter gelegenheid van het jubileum van Jan Boers en Rokus Verkaik terug: ”Na diverse keren aanvullingen door de leden hebben we nu een serieuze namenlijst bij deze ra-plaat.”

Personeelsfeest i.v.m. 25-jarig jubileum van Jan Boers en Rokus Verkaik van autobus onderneming “De IJssel” in het Koetshuis 01.1952

1. Adrie Boers  2. Alie Boers-Visser   3. Aart Boers  4. Bets Boers-de Wilde  5. Jan Boers  6. Hans Verkaik  7. Jo van der Voorden-Boers  8. Rens van der Voorden  9. Johannes (Joh) Verkaik  10. Adri Verkaik-Brussee  11. Willemijn (Mijntje) Verkaik  12. Cees Noordegraaf  13. Teun Noordegraaf  14. Gerrit van Kooten   15. Adrie Boers-van Dam  16. Teuntje Verkaik-Jongeneel   17. Jaap Verkaik   18. Jan Boers   19. Ant Boers   20. Rokus Verkaik   21. Mevr. Verkaik-Twigt  22. Arie Goudriaan   23. Wijnand van de Graaf   24. Lisabeth van Kooten-van Leeuwen  25. Tinie van de Graaf    26. Sina van Kooten (12 jaar)  27. Bas Rook  28. Mevr. Rook  29. Adrie Oosterwijk  30. Dhr. Oosterwijk  31. Mevr. Stam   32. Gerrit Stam   33. Greta Stam (later getr. met 22)   34. Dirk van Halem